Đề xuất điều chỉnh phương án sử dụng đất đối với quỹ đất thu hồi từ các công ty nông, lâm nghiệp bàn giao về địa phương: Nghiên cứu trường hợp tại tỉnh Quảng Trị

Abstract

Việc xây dựng và tổ chức thực hiện phương án sử dụng đất (PASDĐ) đối với quỹ đất thu hồi từ các công ty nông, lâm nghiệp bàn giao về địa phương giữ vai trò quan trọng trong giao đất, cho thuê đất và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tuy nhiên, tại một số địa bàn tỉnh Quảng Trị (khu vực thuộc tỉnh Quảng Bình cũ), tiến độ thực hiện PASDĐ chưa cao. Nghiên cứu nhằm (i) phân tích tồn tại trong xây dựng và thực hiện PASDĐ; (ii) đánh giá mức độ phù hợp của các phương án giao đất trong PASDĐ và (iii) đề xuất điều chỉnh PASDĐ phù hợp với thực tiễn và quy định của pháp luật. Chỉ số quan trọng tương đối (RII) được sử dụng để đánh giá mức độ phù hợp của 05 PASDĐ dựa trên ý kiến của 35 cán bộ quản lý theo bốn tiêu chí: tính công bằng, tính khả thi, mức độ đồng thuận và sự phù hợp của chính sách. Kết quả cho thấy trong tổng số 22.450,89 ha đất bàn giao đã được lập và phê duyệt PASDĐ, diện tích thực hiện chỉ đạt 7.055,34 ha (31,43%). Nguyên nhân chủ yếu là thiếu hướng dẫn trong xây dựng PASDĐ, sự chưa đồng bộ giữa các quy định pháp luật và khó khăn trong việc tạo sự đồng thuận của người sử dụng đất. Nghiên cứu chỉ ra rằng, phương án giao đất theo hiện trạng kết hợp điều tiết phần diện tích vượt mức bình quân (PA3) nhận được sự đánh giá cao nhất về tính phù hợp. Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn để điều chỉnh PASDĐ, nhằm tháo gỡ vướng mắc và nâng cao hiệu quả quản lý quỹ đất này.